Klarinet stemmen (Bes)
Een gewoon chromatisch stemapparaat toont de klinkende toon, dus jouw genoteerde C verschijnt als Bes en veel leerlingen denken dat de tuner niet klopt. Dit klarinet-stemapparaat opent met de transpositie Bes aan: het telt er een hele toon bij op en toont de noot zoals die in je muziek staat, met naald en cents.
Zo werkt het
- Schuif het tonnetje er bijna helemaal in, speel een minuutje warm en tik op Microfoon aanzetten.
- Speel je stemtoon met een volle, stabiele klank, meestal de genoteerde C die bij de klinkende Bes van de harmonie of fanfare hoort.
- Naald naar links (te laag): schuif het tonnetje erin. Naald naar rechts (te hoog): trek het eruit, ongeveer een millimeter per keer.
- Controleer een noot in het lage register en een boven de overgang. Zijn alleen de lage noten vals, stel dan bij aan het middenstuk.
Hulp en uitleg
Voor de basklarinet, ook in Bes maar een octaaf lager, kies je Bes + octaaf in het menu Transpositie, dan klopt ook het octaafnummer. Er wordt niets opgenomen of verstuurd.
Tonnetje, middenstuk en riet
Een klarinet stem je vooral met het tonnetje (de barrel): eruit trekken maakt alle noten lager, erin schuiven maakt ze hoger. Een beetje uittrekken bij de middelste verbinding verlaagt vooral de onderste noten, en veel klarinettisten hebben een reservetonnetje voor warme en koude zalen. Ook een versleten riet of een strakke embouchure verschuift de toon, dus ontspan eerst voordat je iets verschuift. Voor de Es-klarinet kies je Es in het menu Transpositie.
Tips
- Gebruik de keeltonen (open G tot Bes) niet als stemtoon: die zijn het minst stabiel.
- Warm het tonnetje in een koude ruimte op in je handen.
- Speel een langzame toonladder tegen het stemapparaat om te leren welke noten naar hoog of laag neigen.
Veelgestelde vragen
Waarom zegt het stemapparaat Bes als ik een C speel op mijn klarinet?
Een gewoon stemapparaat toont de klinkende toon, en de Bes-klarinet klinkt een hele toon lager dan genoteerd. Deze pagina telt die toon er weer bij op, zodat genoteerde C als C verschijnt.
Op welke noot stem ik mijn klarinet?
Meestal op klinkend Bes, wat jij als C leest: veel docenten gebruiken de C in de derde tussenruimte (clarionregister) en controleren daarna een lage noot.
Als ik te hoog ben, trek ik het tonnetje dan uit?
Ja. Te hoog: eruit trekken. Te laag: erin schuiven. Staat het tonnetje er helemaal in en ben je nog steeds te laag, controleer dan je riet en embouchure of probeer een korter tonnetje.
Kan ik hier een A-klarinet stemmen?
Er is geen aparte A-stand op deze pagina. Kies C (concertstemming); het stemapparaat toont dan een kleine terts onder je genoteerde noot, net als het chromatische stemapparaat.