کوک دمبوره: تنظیم کننده دمبوره آنلاین

نت ثابت ندارد: کوک با صدای خواننده

موسیقی دمبوره شفاهی است و دیاپازون ثابتی ندارد. ماتیو پواترا، پژوهشگر موسیقی هزاره، می‌نویسد که سیم‌ها همیشه با فاصله چهارم و مطابق صدای خواننده کوک می‌شوند: سیم زیر دست‌باز معمولاً نت پایه آهنگ است و سیم بم یک چهارم پایین‌تر از آن؛ مثال خود او: سیم زیر دو، سیم بم سل. پس هر دو سیم را با هم بالا یا پایین ببرید و فقط فاصله چهارم را نگه دارید. 440 هرتز برای لای مرجع فقط قرارداد تیونر است، نه سنت دمبوره.

گزینه‌های بم و زیر از ضبط‌های میدانی کلاوس فردیناند میان هزاره‌ها در سال‌های 1954 و 1955 می‌آیند که کریستر ایرگنس مولر بررسی کرده است: جفت سیم‌ها از می لا (E3 A3) تا سی می (B3 E4) کوک شده بود. این محدوده تقریبی است، چون فقط همین یک منبع آن را اندازه گرفته و ضبط‌ها با ضبط صوت قابل‌حمل آن زمان انجام شده‌اند. برای پیدا کردن نت صدایتان، نت پایه آهنگ را در تیونر صدا بخوانید.

خرک لق، سیم نایلونی و فاصله سوم

دو سیم دمبوره اغلب یک رشته نایلون است که از یک گوشی کوک، از روی خرک و دور انتهای کاسه به گوشی دیگر می‌رود؛ برای همین هم‌ضخامت‌اند. در سبک هزارگی بسیاری نخ ماهیگیری را ترجیح می‌دهند که نرم‌تر است، اما کش می‌آید و زود از کوک درمی‌رود.

خرک دمبوره معمولاً چسبیده نیست. جای آن را پیش از کوک درست کنید، چون سُر دادن خرک صدای هر دو سیم را تغییر می‌دهد؛ بعضی نوازندگان با همین کار ارتفاع را بین دو آهنگ عوض می‌کنند و خرکی که وسط نواختن سُر بخورد دمبوره را از کوک می‌اندازد. نوازنده چپ‌دست جای دو سیم را عوض می‌کند.

فاصله چهارم کوک غالب است، ولی بعضی نوازندگان برای برخی آهنگ‌ها سیم‌ها را با فاصله سوم بزرگ کوک می‌کنند، مثلاً سیم بم سل و سیم زیر سی. این حالت گزینه جداگانه ندارد: سیم بم را با تیونر کروماتیک 4 نیم‌پرده پایین‌تر از سیم زیر بگذارید.

نکته‌ها

• هر بار فقط یک سیم را بزنید و دیگری را با دست خفه کنید تا تیونر دو صدا را با هم نشنود.
• به اکتاو دقت کنید: در کوک مرجع سیم بم G3 و سیم زیر C4 است، نه یک اکتاو بالاتر یا پایین‌تر.
• سیم را از پایین به نت برسانید و بعد از کوک دوباره بررسی کنید؛ سیم نایلونی بعد از کشیدن کمی پایین می‌آید.