Toonladders en modi in elke toonsoort
Kies de grondtoon en de soort toonladder en zie de noten correct gespeld voor de toonsoort (F majeur heeft een B♭, geen A♯), de formule in hele en halve tonen, de trappen en waar je elke noot speelt op het piano, op de notenbalk en op de hals. Zo vind je alle toonladders op één plek. De knop Toonladder spelen laat de ladder op en neer klinken in het gekozen tempo.
Zo werkt het
- Tik op de grondtoon en kies de toonladder: majeur, mineur, pentatonisch, blues, kerktoonladders of symmetrische ladders.
- Lees de noten, de trappen (1, ♭3, 5…) en de formule: 1 is een hele toon, ½ een halve toon en 1½ anderhalve toon.
- Kies bij Hals het instrument en een positie; Hele hals toont alle frets.
- Toonladder spelen gaat op en neer in het gekozen tempo; met een positie gekozen loopt Positie spelen de noten daarvan af. Een toets, fret of noot op de notenbalk klinkt ook los.
- Link kopiëren bewaart toonladder, instrument en positie, handig om naar een leerling of je band te sturen.
Hulp en uitleg
Op akoestische en elektrische gitaar verschijnen de pentatonische ladders in de 5 klassieke posities en de ladders van 7 noten in posities met drie noten per snaar.
Formules van de meest gebruikte toonladders
Majeur: 1 1 ½ 1 1 1 ½. Natuurlijk mineur: 1 ½ 1 1 ½ 1 1, dezelfde reeks maar beginnend op de 6e trap van majeur; daarom is A mineur de parallel van C majeur. Harmonisch mineur verhoogt de 7e trap (G♯ in A mineur) en melodisch mineur verhoogt ook de 6e.
De majeur pentatonische toonladder is 1 2 3 5 6 en de mineur pentatonische 1 ♭3 4 5 ♭7. De bluestoonladder is de mineur pentatonische met de ♭5 erbij, de blue note.
De 7 kerktoonladders (modi)
Elke modus begint op een trap van de majeurtoonladder: Ionisch (1e), Dorisch (2e), Frygisch (3e), Lydisch (4e), Mixolydisch (5e), Eolisch (6e, het natuurlijk mineur) en Locrisch (7e). D Dorisch heeft de noten van C majeur, maar met D als centrum. Vergeleken met de majeurtoonladder op dezelfde grondtoon heeft Dorisch een ♭3 en ♭7, Lydisch een ♯4 en Mixolydisch een ♭7.
De 5 posities van de pentatonische toonladder op gitaar
Met twee noten per snaar past de pentatonische toonladder in 5 posities die over de hals in elkaar overlopen. Hier begint positie 1 op de grondtoon op de 6e snaar: in A mineur ligt die op de 5e fret, positie 2 op de 8e, positie 3 op de 10e, positie 4 op de 12e (of met losse snaren) en positie 5 op de 3e. Leer er één tegelijk en verbind de buren via de noten die ze delen.
Tips
- Over een mineurakkoord begin je met de mineur pentatonische ladder van dezelfde toonsoort; over een majeurakkoord met de majeur pentatonische, die dezelfde noten heeft als zijn parallelle mineur (C majeur pentatonisch = A mineur pentatonisch).
- Oefen langzaam: 60 BPM met één noot per tel, daarna 90 en 120. Het tempo wordt onthouden.
- Zing de toonladder mee en controleer je toonhoogte met het stemapparaat voor zang; voortekeningen, parallelle toonsoorten en akkoorden per toonsoort vind je bij de kwintencirkel.
- E♯ en B♯ zijn geen fout: in F♯ majeur is de 7e noot een E♯, omdat elke letter maar één keer voorkomt.
Veelgestelde vragen
Wat zijn de noten van de A mineur pentatonische toonladder?
A, C, D, E en G, dezelfde noten als de C majeur pentatonische ladder. Op gitaar ligt positie 1 op de 5e fret.
Wat is de formule van de majeurtoonladder?
Hele toon, hele toon, halve toon, hele toon, hele toon, hele toon, halve toon (1 1 ½ 1 1 1 ½), te beginnen op elke willekeurige noot.
Wat is het verschil tussen natuurlijk, harmonisch en melodisch mineur?
Natuurlijk mineur is 1 2 ♭3 4 5 ♭6 ♭7. Harmonisch mineur verhoogt de 7e trap (1 2 ♭3 4 5 ♭6 7) en melodisch mineur verhoogt de 6e en de 7e (1 2 ♭3 4 5 6 7); in de klassieke muziek gaat melodisch mineur naar beneden als natuurlijk mineur.
Hoeveel posities heeft de pentatonische toonladder?
Vijf, één vanaf elke noot, met twee noten per snaar. Samen bestrijken ze de hele hals en vanaf de 12e fret herhalen ze zich.
Wat zijn de noten van de bluestoonladder?
In A: A, C, D, E♭, E en G (1 ♭3 4 ♭5 5 ♭7). De majeur bluesladder van C heeft C, D, E♭, E, G en A.
Hoe vind ik de parallelle mineur van een majeurtoonladder?
Dat is de 6e trap, drie halve tonen onder de grondtoon: de parallel van C majeur is A mineur, die van G majeur is E mineur. Beide hebben dezelfde voortekening.
Waarom heeft F majeur een B♭ en geen A♯?
Omdat elke letter één keer in de toonladder voorkomt: F G A B♭ C D E. Met A♯ zou je twee keer een A hebben en geen B.