محاسبه کاپو گیتار
فرم آکوردهایی را که می‌زنید بنویسید (مثلاً G D Em C)، فرت کاپو را انتخاب کنید و همان لحظه ببینید واقعاً چه صدایی شنیده میشود: روی فرت دوم، G میشود A، D میشود E، Em میشود F♯m و C میشود D. محاسبه کاپو گیتار برعکس هم کار میکند: بگویید آهنگ در چه گامی شنیده میشود و با کدام فرمها میخواهید بنوازید، تا نشان دهد کاپو را روی کدام فرت ببندید.
روش استفاده
- آکوردهای آهنگ را با فاصله از هم در کادر بنویسید یا بچسبانید (یا روی نمونه بزنید).
- فرت کاپو را انتخاب کنید. جدول هر فرم و آکوردی را که واقعاً شنیده میشود نشان میدهد.
- برای محاسبه برعکس، گام آهنگ و فرمهایی را که میخواهید بزنید انتخاب کنید: ابزار فرت کاپو را می‌گوید و هفت آکورد آن گام را به شکل فرمها می‌نویسد.
- روی یکی از آسان‌ترین جاها بزنید تا فرتی را ببینید که بیشترین آکورد باز را در آن گام به شما میدهد.
- جدول کامل را باز کنید تا ببینید روی هر فرت، از 0 تا 11، فرمهای G، C، D، A، E، Am، Em و Dm چه صدایی میدهند.
راهنما و توضیحات
این ابزار پسوندهای آکورد (m، 7، maj7، sus4، dim، add9 و نت باس بعد از خط مورب) را می‌شناسد و نتیجه را همان‌طور می‌نویسد که یک نوازنده می‌نویسد، متناسب با گام. همه‌چیز رایگان در مرورگر شما اجرا میشود و آخرین محاسبه روی همین دستگاه ذخیره می‌ماند.
کاپو چطور گام را عوض میکند
کاپو یک باره (barre) ثابت است: هر فرتی که رویش بسته شود سیم‌ها را کوتاه‌تر میکند و صدا را یک نیمپرده بالا میبرد. فرم دست همان می‌ماند، اما آکوردی که شنیده میشود فرق میکند. با کاپو روی فرت اول، فرم G صدای G♯ میدهد؛ روی فرت دوم A؛ روی فرت سوم B♭؛ روی فرت پنجم C؛ و روی فرت هفتم D. برای همین در سایت‌های آکورد می‌نویسند «در G، کاپو روی 2» در حالی که آهنگ در واقع در A شنیده میشود.
ابزار، نت پایه و نت باس هر آکورد را به همین تعداد نیمپرده جابه‌جا میکند و بقیه را دست نمی‌زند: Em7 روی فرت سوم میشود Gm7، D/F♯ میشود F/A و Cmaj9 میشود E♭maj9. دیزها و بمل‌ها از گام جدید پیروی می‌کنند، مثل یک آکوردنویسی درست.
کاپو را برای یک گام کجا بگذاریم
محاسبه برعکس در عمل بیشتر به کار می‌آید: آهنگ در B♭ شنیده میشود و نمی‌خواهید همه آکوردها باره باشند. گام واقعی (B♭) و فرمهای دلخواهتان (مثلاً G) را انتخاب کنید: فاصله این دو، فرت را میدهد، یعنی فرت سوم. با فرمهای A کاپو روی فرت اول می‌رود؛ با فرمهای C عملاً از دسته بیرون می‌زند، چون C بالاتر از B♭ است و فرت دهم میشود.
آسان‌ترین جاها فرت‌های 0 تا 7 را با آکوردهای آن گام مقایسه میکند و جایی را که بیشترین آکورد باز دارد با ★ علامت می‌زند. بالاتر از فرت هفتم، روی بیشتر گیتارها جا تنگ میشود؛ ابزار وقتی ترکیب انتخابی شما به آن‌جا بیفتد هشدار میدهد.
نام آکوردها: حروف و دو ر می
آکوردنویسی همیشه با حروف است: C D E F G A B. اگر در Lalatone نام نت‌ها را دو ر می انتخاب کرده باشید، نام سلفژی کنار هر آکورد می‌آید (A ← لا، F♯m ← فا♯ مینور) بی‌آن‌که نماد آکورد عوض شود. C♯ و D♭ یک صدا هستند؛ نوشتاری که ابزار انتخاب میکند همانی است که در گام جدید معنا دارد: در A می‌نویسند F♯m و در E♭ می‌نویسند A♭.
نکته‌ها
- برای اینکه زیرتر بخوانید بدون یاد گرفتن فرمهای تازه، کاپو را هر بار یک فرت بالا ببرید و همان فرمها را نگه دارید.
- گام‌هایی مثل A، B♭، B و E♭ معمولاً با کاپو و فرمهای G یا C آسان میشوند؛ برای F و F♯ فرمهای E یا D خوب جواب میدهند.
- بعد از بستن کاپو، کوک را با تیونر گیتار بررسی کنید: کاپویی که بیش از حد سفت باشد سیم‌ها را بالا می‌کشد.
- برای دیدن فرم آکوردهای جدید روی دسته، آکورد گیتار را باز کنید: هر آکورد با نقشه انگشت‌گذاری و صدایش.
پرسش‌های متداول
کاپو روی فرت دوم: آهنگ در چه گامی میشود؟
یک پرده بالاتر از آنچه نوشته شده. فرمهای G صدای A میدهند، C صدای D، D صدای E، E صدای F♯، Am صدای Bm و Em صدای F♯m.
از کجا بفهمم کاپو را کجا بگذارم؟
نیمپردههای بین فرمهایی که میخواهید بزنید و گامی که آهنگ در آن شنیده میشود را بشمارید. از فرم G تا گام B♭ سه نیمپرده است: کاپو روی فرت سوم. این ابزار همین را حساب میکند و مقایسه میکند کدام جا بیشترین آکورد باز را میدهد.
کاپو گام را عوض میکند یا فقط صدا را؟
واقعاً گام را عوض میکند: هر فرت صدا را یک نیمپرده بالا میبرد. همان فرمها را میگیرید، اما آکوردهایی که شنیده میشوند فرق دارند. برای همین آکوردنویسی با کاپو باید شماره فرت را بگوید.
میتوانم با کاپو گام را پایین بیاورم؟
مستقیماً نه: کاپو فقط بالا میبرد. برای پایین آمدن، فرمهای بمتری انتخاب کنید و با کاپو جبران کنید. مثلاً برای اینکه با فرمهای G صدای F بدهد هیچ فرتی وجود ندارد؛ فرمهای E با کاپو روی فرت اول یا فرمهای D با کاپو روی فرت سوم را بزنید.
ابزار آکوردهای هفتم، sus4 و باس بعد از خط مورب را می‌فهمد؟
بله. پسوندهایی مثل m، 7، maj7، m7(b5)، sus4، sus2، dim، °، add9، 6، 9 و باس بعد از خط مورب (G/B و D/F♯) را می‌خواند. پسوند دست‌نخورده می‌ماند؛ فقط نت پایه و باس عوض میشوند.
فرق محاسبه کاپو با ترانسپوز کامل آکوردنویسی چیست؟
این ابزار با فهرستی از آکوردها کار میکند و سریع جواب میدهد «در چه گامی میشود» و «کاپو را روی کدام فرت ببندم». ترانسپوز یک آکوردنویسی کامل همراه با شعر، کل متن را در گام جدید بازنویسی میکند.
جدول کاپو برای یوکللی و ماندولین هم درست است؟
حساب یکی است: هر فرت روی هر ساز زهی فرتدار صدا را یک نیمپرده بالا میبرد. فقط فهرست فرمهای آسان برای گیتار طراحی شده؛ روی یوکللی فرمهای باز فرق دارند.